جمال الدين محمد الخوانساري

212

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

گرديدست فسق در ميان مردم نسبى ، وعفت عجبي ، وپوشيده شده است مسلمانى پوشيدن پوستين واژگونه . « فسق وفسوق » بمعنى گناه ونافرمانى است ، ومراد به « گرديدن آن نسب » اينست كه در ميان مردم از جملهء كمالات نسبى ايشان شده كه گويا بهر كسى از پدران أو باو رسيده ، و « عفت وعفاف » بمعنى باز ايستادن از حرام است ، وگرديده است آن عجب » يعنى آن در ميان مردم چنان كم شده كه امر عجيب غريبى گشته . و « پوشيده شده مسلمانى » يعنى مردم مسلمانى را فرا گرفته‌اند ، نهايت بر عكس مقتضاى آن عمل كنند بمنزلهء اين كه كسى پوستينى را واژگونه بپوشد . 5863 صن الدّين بالدّنيا ينجك ، ولا تصن الدّنيا بالدّين فترديك . نگاهدارى كن دين را بدنيا تا رستگار گرداند ترا ، ونگاهدارى مكن دنيا را بدين پس هلاك گرداند ترا ، يا بيندازد ترا ، يعنى اگر نگاهدارى كنى دين را بدنيا باين كه دنيا را صرف كنى يا از سر آن بگذرى از براي حفظ دين رستگار گرداند ترا ، واگر بر عكس كنى وضرر بدين خود رسانى از براي حفظ دنيا هلاك گرداند ترا يا بيندازد ترا ، يعنى در هلاكت يا زيان وخسران . 5864 صل الّذى بينك وبين اللّه تسعد بمنقلبك . بپيوند با آنكه ميانهء تست وميانهء خدا تا اين كه نيكبخت گردى در بازگشت خود . مراد به « آنكه ميانهء أو وميانهء خداست » امام است كه واسطه است ميانهء آدمي وميانهء خدا ، چنانكه قبل از اين مذكور شد ، وممكن است كه شامل علما نيز باشد ومراد به « پيوند با أو » أطاعت وفرمانبردارى اوست واحسان كردن باو ، بهر نحو كه ميسر باشد . 5865 صمت يعقبك السّلامة خير من نطق يعقبك الملامة .